Jak zbudować budki lęgowe dla ptaków?

by Kasia Bobocińska

Budowę i renowację budek dla ptaków zaczęliśmy 22 kwietnia, aby uczcić Dzień Ziemi. Postanowiliśmy odwdzięczyć się naturze i zrobić coś dobrego dla naszych małych, skrzydlatych przyjaciół. Codziennie rano i wieczorem mamy okazję uczestniczyć w pięknych ptasich koncertach. Natomiast, stare budki dla ptaków, które ktoś kiedyś powiesił, nie nadawały się już do zamieszkania. Postanowiłam sprawdzić: Jak zbudować budki lęgowe dla ptaków? Część z budek spadła i rozbiła się o ziemię, a część nadal wisiała, ale bez dna. Żaden ptak nie mógłby tam się osiedlić.

W związku z tym, że w naszym ogrodzie brakowało budek, mieliśmy same problemy. W zeszłym roku ptaki założyły gniazdo w kolumnie żeliwnej, która stoi przed naszym domem. W efekcie czego część maleńkich ptaszków nigdy nie opuściło miejsca lęgu. Po jakimś czasie, mieliśmy wokół gniazda pełno much a z wnętrza kolumny wydobywał się  nieprzyjemny zapach. Inne gniazdo powstało w naszej drewutni, przez co przez kilka miesięcy nie mogliśmy z niej korzystać. Gniazdo umiejscowione w ten sposób, było narażone na ataki drapieżników oraz kotów, które nagle bardzo regularnie zaczęły odwiedzać naszą działkę.

Czym jest budka dla ptaków typu Sokołowskiego?

Zanim zaczęliśmy budowę budek, mieliśmy okazję zapoznać się ze świetną literaturą fachową w postaci książek Jana Sokołowskiego. To Jeśli ktoś chce zbudować budkę dla ptaków według jego standardów, to gorąco Was do tego zachęcam. W jego książkach znajdziecie wymiary budek, dla różnych ptaków. Budki różnią się nie tylko budową zewnętrzną, ale przede wszystkim, otworami, przez które wlatują ptaki.

Jan Sokołowski był uznanym ornitologiem, urodzonym w 1899 roku, z którego fachowych podręczników i spuścizny, jaką po sobie pozostawił korzystają wszyscy miłośnicy ptaków. Wystarczy wpisać na Allegro „budka dla ptaków” to okazuj się, że większość wyników to budki typu Sokołowskiego, czyli zbudowane w oparciu o wytyczne profesora. My nasze budki zbudowaliśmy po swojemu, ale wiele zaczerpnęliśmy z tych świetnych projektów. 

Czy wicie, na przykład, że w budce dla ptaków powinna być półeczka, na którą zeskakuje ptak, bo inaczej może skoczyć na jajka i je uszkodzić?

Jak zbudować budki lęgowe dla ptaków?
Jak zbudować budki lęgowe dla ptaków?

Budka lęgowa dla ptaków – wybór materiałów #zerowaste

Według profesora Sokołowskiego, budki dla ptaków, czyli skrzynki lęgowe mogą być wykonane ­nie tylko z desek, ale także z płyt wiórowych, pilśniowych, różnej grubości sklejek grubości deski.  Materiały te muszą być bardzo starannie chronione przed działaniem wody. 

My, jak zwykle, postanowiliśmy wykorzystać produkty w ramach #zerowaste i jako dach użyliśmy deski podłogowe Barlinek. Dodatkowo zabezpieczyliśmy ją matowym lakierem. Takie deski nadają się idealnie jako daszki i są wyjątkowo piękne! A poza tym deska barlinecka zyskała nowe zastosowanie. 

Jak zbudować budki lęgowe dla ptaków?

Do budowy budek użyliśmy:

  • wkrętarki
  • piły
  • wkrętów do drewna
  • śrubokręta
  • miarki
  • oraz pozostałości desek
Jak zbudować budki lęgowe dla ptaków?
Jak zbudować budki lęgowe dla ptaków?
Jak zbudować budki lęgowe dla ptaków?
Jak zbudować budki lęgowe dla ptaków?

Jak samemu zrobić budkę lęgową dla ptaków ?

Aby zbudować funkcjonalną budkę dla ptaków trzeba stosować się do kilku zasad. Najlepiej sprawdzić dokładnie średnicę otworu, jaką poleca zastosować profesor Sokołowski w budce, tak aby nie narazić ptaków na odwiedziny nieproszonych gości. 

  1. Budki wieszamy na drzewach wokół domostw na wysokości 2-8 m. 
  2. Na dół skrzynki najlepiej wysypać odrobinę trocin, bo upodobniają one wnętrze domku do dziupli wykutej przez dzięcioła.
  3. Nowe skrzynki najlepiej zawieszać do połowy marca, my się spóźniliśmy, wieszając je na przełomie kwietnia i maja a mimo to wszystkie zyskały lokatorów.
  4. Na jesieni (od września do lutego) obowiązkowo musimy wyczyścić skrzynki z gniazd. Skrzynki nieczyszczone tracą swoje wartości użytkowe. Dlatego budując domki, warto zrobić w nich specjalną powierzchnię otwieraną, wysuwaną lub odkręcaną ułatwiającą oczyszczenie budki.
Jak zbudować budki lęgowe dla ptaków?
Jak zbudować budki lęgowe dla ptaków?

Domek dla ptaków: budowa

Budowę skrzynek rozpoczęliśmy od skompletowania drewna, czyli desek z których wycięliśmy dwie ściany przednie i dwie boczne.

Jak zbudować budki lęgowe dla ptaków?

Odnowiliśmy zarówno stare budki, czyszcząc je z zewnątrz i wewnątrz oraz dobudowując im dno.

Jak zbudować budki lęgowe dla ptaków?

Poniżej naszkicowałam Wam wymiary budki. 

Jak zbudować budki lęgowe dla ptaków?
Jak zbudować budki lęgowe dla ptaków?

Wewnątrz domku zastosowaliśmy półeczkę, na którą zlatuje ptak. Dzięki temu nie uszkodzi własnych jaj.

Jak zbudować budki lęgowe dla ptaków?
Jak zbudować budki lęgowe dla ptaków?

Nasze domki zostały ozdobione za pomocą kółek ze sklejki. Dzięki temu domki wyglądają jeszcze atrakcyjniej. 

Jak zbudować budki lęgowe dla ptaków?
Jak zbudować budki lęgowe dla ptaków?

W trzech nowych budkach zdecydowaliśmy się zastosować spadzisty dach. Deska barlinecka zyskała drugie życie. To wszystkie odpadki, jakie zostały nam po remoncie  MAŁEGO DOMKU PROJEKTANTA.

Jak zbudować budki lęgowe dla ptaków?

Przed malowaniem uzupełniliśmy wszystkie ubytki szpachlą do drewna LuxDecor

Jak zbudować budki lęgowe dla ptaków?
Jak zbudować budki lęgowe dla ptaków?

Budki dla ptaków – kolorystyka

Od samego początku, budując nasze domki chciałam zrobić  nich miniaturki domków skandynawskich. Dlatego do ich impregnacji wybrałam impregnat do impregnacji elewacji drewnianych Njord w kilku zachwycających kolorach inspirowanych Skandynawią.

Profesor Sokołowski radzi:

Skrzynki lęgowe przed zawieszeniem można pomalować z zewnątrz poko­stem, lakierem bezbarwnym lub farbą olejną z wyjątkiem ścianek otworu wlotowego. Barwa farby powinna być dostosowana do otoczenia (brązowa, zielona, oliwkowa). Malowanie skrzynek chroni drewno przed niekorzystnym działaniem deszczu i śniegu, a powtarzane co kilka lat przedłuża okres ich użytkowania do kilkunastu lat.

Jak widzicie, nie zastosowałam się w ogóle do jego zaleceń w kwestii kolorystyki, a mimo to większość budek została zamieszkała w ciągu kilku pierwszych godzin. 

Jak zbudować budki lęgowe dla ptaków?
Jak zbudować budki lęgowe dla ptaków?

Nie mogłam sobie odmówić kolorów, również w ogrodzie!

Jak zbudować budki lęgowe dla ptaków?
Jak zbudować budki lęgowe dla ptaków?

Wystarczy, że chwyciłam za pędzel i nie mogłam się wprost powstrzymać i tak oto z pomocą impregnatu do elewacji drewnianych Njord w kolorach:

  • czerwony – Domek Rybaka
  • granatowy – Głębia Fiordu
  • żółty – Zimowe Słońce

postały te niezwykłe domki dla ptaków. Miniatury skandynawskiej architektury w naszym ogrodzie. Cieszą oko każdego dnia, gdy spoglądamy przez okno lub spacerujemy po ogrodzie.

Przepiękne i energetyczne kolory wcale nie odstraszyły ptaków! Nasze sikorki są bardzo zadowolone z nowych domków! Przede wszystkim drewno budek jest dobrze zabezpieczone i będzie im służyć przez lata! (*do 9 lat ochrony w zależności od warunków eksploatacji i aplikacji.)

Uwaga! Wewnątrz domku zostawiliśmy surowe drewno! To bardzo ważne.

Lepiej nie malować budek farbami olejnymi, bo ich zapach przez długi czas będzie odstraszał ptaki.

Impregnat Njord, jest impregnatem wodnorozcięczalnym, bezzapachowym i nadaje się idealnie do impregnacji domków dla ptaków! A przy tym ma piękne kolory!

Jak zbudować budki lęgowe dla ptaków?

Domki skandynawskie mają niesamowity urok! Mam nadzieję, że udało nam się je odtworzyć w miniaturze.

Przyznajcie, że nasze domki wygadają super! Można powiedzieć, że realizując ten projekt, spełniłam swoje marzenia z dzieciństwa.

Stara budka, też zyskała wiele, gdy pomalowaliśmy ją na zielono!

Domek dla ptaków: lokalizacja budki w ogrodzie

Po co wieszamy skrzynki lęgowe, zwane potocznie budkami dla ptaków lub w naszym przypadku domkami? Sprawa jest absolutnie prosta, w szybki sposób zwiększamy populację ptaków na naszym terenie a tym samym mamy przyjemność słuchania porannych i wieczornych treli.

Skrzynki lęgowe najczęściej przymocowuje się do drzewa, tyczki, pergoli lub ściany domku i altany. 

Budki powinny być lekko przechylone do przodu.

Polecana jest ekspozycja wschodnia.

Najlepiej, aby skrzynki były jak najmniej nasłonecznione.

Nie zaleca się przybijania skrzynek do drzew gwoździami. Można je przytwierdzać lub wieszać na gałęziach, konarach i pniach za pomocą uchwytów, wieszaków i obejm z drutu, cienkich linek, taśm i tym podobnych materiałów oraz długich, poziomych listew tylnych. My zastosowaliśmy właśnie takie rozwiązanie.

Moja kochana modelka! Akurat w szkole realizowany był projekt „Skrzydlaci posłańcy wiosny”, więc budowa i obserwacja budek, była rozwinięciem szkolnego zadania.  W projekcie, przez kilka tygodni do specjalnego kalendarza wklejaliśmy ptaki, kolorowaliśmy je i zaznaczaliśmy ich trasy powrotu do Polski, czyli trasy wędrówek. Choć mieszkańcy naszych domków, czyli sikorki nie zostały uwzględnione w projekcie, to są to ptaki, które najliczniej zamieszkują nasz ogród. Obserwacja ich życia to prawdziwa frajda dla dzieci. 

Głęboki, bogaty kolor drewnianej fasady naszego domku oraz  białe akcenty przy oknach i drzwiach dopełnią koncepcję domku i maksymalnie upodabniają go do architektury skandynawskiej. 

Z tego zdjęcia jestem najbardziej dumna! To nasza sikorka, która właśnie buduje sobie gniazdo w domku.

Mam nadzieję, że zainspirowałam Was choć trochę i zbudujecie swoje własne domki – budki. To nie koniec działań proekologicznych, jakie zaplanowałam w tym roku w ogrodzie. Mam nadzieję, że wkrótce będę mogła pochwalić się kolejnym DIY! 

Related Posts